HEMASA KURD

     Di encam de tişta dihat hêvîkirin pêkhat. Di wargeha Kızılcahamam a AKP’ê de heyîna Hemasa Kurd hate îlan kirin. Di van demên dawî de di dorfirehiya xebatên AKP ên Rojhilata Navîn de di welatên cûda yên herêmê de agahiyên wekî çêbûnên partiyên edalet û rabûn an (Edalet ve kalkınma) dihatin. Wê demê tişta diket paya Kurd an jî partiyekî dişibe Hemasêye.

      Serokê Giştiyê AKP’ê Erdogan di van heftiyên dawî de ser hev ser hev dibêje “75 parlementerên eslê xwe Kurd hene”. Heta tê payîn ku ev parlementer li Ewrûpa, Emerîka “lobîtiya Kurd dikin”. Xuyayeku Hemasa Kurd destpê xebatên xwe yên siyasî kirine. Herhal ev sazıe siyasetmedarên wekî Mîr Dengîr Firat, Hiseyn çelîk, Ebdilqadir Aksu, fînansorên wekî Cuneyt Zapsû, Mehmet Metîner û wekî propaxandakerên wekî Altan Tan hene.

      Tê zanîn ku Hemas di Filistînê de ew El Fetîha ku dibin Rêbertiya Yaser Arat de bi armanca bîne çokê bi piştgiriya Îsraîl hatiye saz kirin û pêşxistin. Dîsa rastiyeke ku tê zanîn DYE piştgirî daye vê pêşketinê. Niha Hemasa Kurd jî, di pêvajoya ku dewlet bûye AKP’yî û AKP jî bûye dewlet de ev pêşketin ji aliyê AKP’ê ve tê çêkirin û ev ji aliyê DYE’ê ve jî tê piştgirî kirin.                         

       Tê zanîn ku dewlet di serî salên 1990’an de “ji bo şer li hember PKK’ê were kirin” ji dû hêzan re piştgirî daye. A yekê di dorfirehiya “hêza çakuç” de piştgirî kirina PDK û YNK’ê ye. Ya din jî bi giştî weke hîzbûllah qismên îslamî yên tên binavkirin di pevçûnan de bikaranîne. Berê niha pazdeh salan ev her dû qismên ku ji aliyê dewletê ve dihatin destek kirin, niha bûne hêzên siyasî yên girîng. Ango beriya niha pazdeh salan ew qismên tilîkêş (tetikçi) yên ku gelê Kurd jêre digotin “hizbûlkontra”, niha weke qonaxekî nû û dîsa bi piştgiriya dewletê re tên asteya partiyên siyasî. Hemasa Kurd li ser pêşketinên wisa re şêwe digre. Serokê fermandariya giştî Bûyuk Anit dibêje, di salên 1990’an de li hember PKK’ê ew polîtîkayên ku destek didan PDK û YNK “xelet bû” û rexnedayîna xwe dida. Niha heman Yaşar Bûyuk anit di pêvajoyaku ew bixwe siyaseta Tirkiyê diyar dikede li dijî PKK’ê îslama nerm destek dike û siyasetekî ku rê li ber çêbûna Hemasa Kurd vedike dişopîne. Gelo wê kî û kengê bêjin polîtîkayên îro “xelet in” û rexnedayîna xwe bidin?

      Bi desteka Îsraîl û DYE Hemasa ku hatiye saz kirin heya îro rastiyekî vekiriye ku hêza herî El Fetîh lewaz kiriye û pirsgirêka Fîlîstînê zêdetir giran kiriye ye. Divê bibe îroniya dîrokê. Gelê Fîlîstînê ku bi dehsalane li hember Sîyonîzmê şer dike ji arava Hemasê niha dinava xwede pevdiçe û Fîlîstîn niha bûye dû parçe. Ango Hemas armanca avakirina xwe bi cîh aniye. Ancax bivê ve jî bi sînor nemaye. Eynen wekî tevgera Talîban li Afganîstanê piştî rista xwe tamam kir, ev car jî hatiye rewşekî li pişgirîvanên xwe bixe. Îro Hemas, serê Îsraîl û DYE’ê pir di êşîne. Wekî di Fîlîstînê de pêkera pevçûna hindirîn heye, di heman demê de ji aliyê DYE’ê ve di bajarê Annapolîs de ew “konferansa Rojhilata Navîn” ku hatibû bi rêkûpêk kirin herî hêza ku wana tengav kir û serê wan êşandibû ew bûn.

      Diyare ku dewleta ku nikare bi PKK’ê, wekî di serê 1990’an de bû piştgirî ji hêzên cûdatir dixwaze û çareseriyê jî, di afrînerê avakirina Hemasa Kurd AKP’ê de dibîne. Li dewsa ku pêşiya pevçûnekî muhtemel a Tirk-Kurd bi çareserkirina pirsgirêka Kurd ve bigrin, li hember PKK’ê bi çêkirina Hemasa Kurd re li ser bingeha Kurd dinav xwede pev biin dixwazin pêkbînin. Ango serî li rêbazekî pir bi talûke a wekî li Fîlîstînê de tê dayîn.

      Gelo rewşa Kurdistanê dê weke Fîlîstînê bibe? Wê ew hemasa Kurd a di destpêkê de PKK’ê lewaz dike rojekî ji rojan çek bizivirîne xwediyê xwe ê wê afirandiye? Helbet niha mirov nikare tiştekî mîsoger bêje. Ancax pêşketinên heyî, dide xuya kirin ku dê  rewş wekî fîlîstînê bibe îhtîmalekî bihêze. Xala zelal jî bi çêkirina Hemasa Kurd re wê pirsgirêka Kurd çareser neke, Berovajiyê vê dê pirsgirêkê hîn zêdetir giran bike û dê Tirkiyê têxe nava pevajoyên hîn bi talûketir. Bila em hestiyar û rastbîn bin, bihizirin di nêvengekî ku îslamiyeta siyasî di herêmê de pêşveçûna xwe didomîne û di nêvengekî piştgirî ji DYE’ê girtiye de yek jî Hemasa Kurd were avakirin, dê di holê de eserek ji Tirkiya laîk û demokratîk bimîne?

      Pir eşkereye ku rêveberiya Tirkiye ya heyî û DYE bi agir dilîzin. Hemasa Kurd avakirin bi herî gotinekî sivik bi agir lîstine. Bivî şêweyî dibe ku PKK’ê jî bikşînin pevçûnan û zehmetî jêre çêbikin. Gelo dê rewşa PDK û YNK’ê çibibe? Ji ber pêvajoya avakirina Hemasa Kurd eşkereye ku ji PDK û YNK’ê jî piştgiriyekî qismî digre. Ev hêz wisa dihesibînin ku bi xwe spartina têkiliyên xwe yên kevin re dê ji van pêşketinan sûd wergirin. Ancax bi şêweyekî cidî xwe dixapînin. Belê dinava dezgeha Hemasa Kurd de di berê de hinek Kurd ên kevneperestên neteweyî yên têkiliyên xwe bi PDK û YNK’ê re hene. Ancax ev di asteyekî hindikahiyêdene. Li Bakur de di ew çêbûna Hemasa Kurd a AKP çêkiriye de yên têde cîh digrin têkiliya wan bi PDK û YNK’ê re zêdetir, bi eyaletên îslamiyên di Başûrê Kurdistanê dene ve bihêztire û ev jî rastiyekî vekiriye. Lewra jî dê di demeke kin de serdema têjikan bi dawî were û di dema pêşde di holêdeye ku dê  Hemasa Kurd bi YNK û PDK’ê re pev bie. Ango Hemas çawa ku Y. Erafat û M. Ebbas tengav kir, mîsogere ku dê Hemasa Kurd jî Barzanî û Telebanî bi heman şêweyî tengav bike û zehmetiyan ji wan re çêbike.

      Ger bal bidinê ew Hemasa Kurd a AKP hewl dide çêbike ne tenê ji bo PKK, ji bo hemû kesên dervey AKP talûkeye. Dibe ku di demê pêş de jî ji bo AKP bixwe jî  bibe talûke. Li roxmê rastî wihaye jî di oxira berjewendiyên rojane, teng û polîtîk de di serî de ji Fermandariya Giştî em bigrin heya DYE, PDK’ê jî hemû kes çavê xwe ji vê çêbûnê re digrin, heta piştgirî jî jêre tê dayîn. Aşîkare ku hêza vê talûkeyê dibînin û xwedî helwestekî demokrat welatparêz û viya himbêz dikin tenê Gelê Amed e, Gelê Kurd e. ji ber ku di roja 25’ê mijdarê de li meydana Amedê de bi hezaran welatparêz ku tijî kiribû bi awayek eşkere danîbûn holê ku dê ticaran bihur (geçit) nedin weke lîstokên Hemasa Kurd a bi talûke. Divê ev helwesta pîroz a welatparêz û demokratîk ji dil were pîroz kirin û çêpik jêre were lêxistin. Di encam de helwestekî Tirkiye jî ji van lîstokan rizgar bike, dê ev be.  

                                                                                                     SELEHEDDîN ERDEM